Jaki dom budować – parterowy czy z poddaszem?

Jaki dom budować – parterowy czy z poddaszem?

To jeden z podstawowych dylematów osoby, która planuje budowę domu (szczególnie po raz pierwszy). Ustalenie optymalnej wersji i wskazanie jednego słusznego rozwiązania jest trudne. Projekty domu parterowego i piętrowego różnią się wieloma aspekami: kosztem budowy, sposobem użytkowania, wielkością działki, wyglądem i oczywiście potrzebami rodziny.

Trudno jednoznacznie określić, który projekt jest „lepszy”, Ale prócz indywidualnej oceny warto oprzeć się na konkretnych argumentach.

Przestrzeń

Najistotniejsza właściwość domowej przestrzeni to wrażenie przestronności. Znacznie łatwiej o nie w domu parterowym, gdzie poszczególne obszary funkcjonalne mogą się częściowo przenikać i zachodzić na siebie.

W piętrowym domu podziały są sztywniejsze, a przestrzeń najczęściej odczuwalna jest w okolicach schodów. Rezygnując z części stropów, można w tych rejonach planować międzykondygnacyjne prześwity, antresole itp.

Dom parterowy to brak barier i swoboda. We wnętrzach budynków parterowych mniej jest elementów konstrukcyjnych niż w domach kilkupoziomowych, przez co przestrzeń jest bardziej elastyczna.

Otwarte wnętrza w naturalny sposób wydają się większe zaś w kilkukondygnacyjnym domu trudniej uzyskać wrażenie przestronności.

     

Koszty budowy: parterowy bywa droższy

Dużo zależy od technologii budowy, materiałów oraz stopnia skomplikowania projektu. Są jednak pewne prawidłowości.

Dom parterowy to z reguły większe koszty fundamentów. Takie budynki charakteryzują się dużą powierzchnię zabudowy (gdzieś trzeba zmieścić wszystkie pomieszczenia skoro nie ustawiamy ich „na sobie”). Na wykonanie fundamentów w domu parterowym trzeba nawet o 20% więcej materiału.

Także rozplanowanie samej bryły takiego domu to większe koszty. Aby zapewnić dostęp światła do poszczególnych pomieszczeń, budynki o większej powierzchni mają kształt liter L, T lub U. Wiele narożników ścian to większe koszty, które przeznaczyć trzeba na budowę.

Dom piętrowy. Zwarta bryła jest korzystniejszym rozwiązaniem, niż rozległy dom parterowy. Mniejsza podstawa oznacza mniejsze fundamenty, a płaski lub prawie płaski dach nie dość, że jest tańszy niż tradycyjna stroma drewniana konstrukcja o skomplikowanym kształcie, to na dodatek nie ogranicza powierzchni użytkowej budynku.

Konstrukcja: prościej znaczy taniej.

W przypadku domów piętrowych, konieczne jest zaprojektowanie stropu, który utrzyma kolejną kondygnację (lub poddasze użytkowe). Dochodzą jeszcze schody, okna w dachu, np. dach czterospadowy kosztuje do 30 procent więcej od dwuspadowego. Piwnica podnosi koszty budowy o 20 procent (w przypadku domu piętrowego) lub 30 procent (w przypadku domu parterowego).

Wielkość działki

Im mniejsza działka, tym lepiej zdecydować się na budynek piętrowy.

Przyjęto, że powierzchnia zabudowy nie powinna być większa niż 30-40 proc. powierzchni działki. Zatem dom parterowy wymaga większego terenu. Co w praktyce może przełożyć się na wzrost kosztów całej inwestycji.

Na małej działce trudno postawić odpowiedniej wielkości budynek parterowy, lepiej wówczas zdecydować się na kilkukondygnacyjny dom o mniejszej podstawie – zyskamy sporą powierzchnię użytkową. Poza tym resztę gruntu można przeznaczyć na zaplanowanie kawałka zieleni wokół domu.

Warunki zabudowy

Powierzchnię pod zabudowę mogą ograniczać: linia zabudowy, wymagane odległości od granicy z sąsiadującą działką lub ulicą.

Dobierając projekt domu do działki, warto także przyjrzeć się temu, co stoi obok. Jeśli wszędzie wokół wybudowano domy piętrowe, lepiej będzie się dostosować. Choćby dlatego, żeby sąsiedzi nie zaglądali z okien na piętrze do ogrodu czy sypialni.

Ekonomia: im więcej ścian tym wyższe koszty ogrzewania

Sporą część kosztów eksploatacji przeciętnego budynku stanowią rachunki za ogrzewanie. Aby przez lata płacić mniej, warto zainwestować w odpowiednie ocieplenie ścian, dachów, podłóg na gruncie, a także w wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła, dobrej jakości stolarkę a także współpracujące ze sobą instalacje.

Dom parterowy w porównaniu z budynkami piętrowymi posiada większą powierzchnią ścian zewnętrznych, przez które może uciekać ze środka więcej ciepła.

parterowy_czy_z_poddaszem_2      parterowy_czy_z_poddaszem_3

W wyższym domu większa jest powierzchnia ścian zewnętrznych. Dlatego szczególnie ważny będzie wybór technologii gwarantującej z jednej strony – dobrą izolacyjność cieplną, a z drugiej – umiarkowany koszt wykonania (a więc ściany dwuwarstwowe, z grubym, ponadnormatywnym ociepleniem). Lepiej unikać załamań powierzchni ścian oraz mostków cieplnych, np. w miejscach osadzenia płyt balkonowych…

Aranżacja: piętrowy – więcej możliwości.

Dom piętrowy umożliwia szerszą aranżację wnętrza i podział na strefy funkcjonalne: prywatne, dziennie bądź nocne.

Z drugiej strony wadą domów piętrowych jest mała podatność na zmiany. Parterowe budynki stosunkowo łatwo powiększyć o dodatkowe skrzydło.

Lokalizacja

Dobierając projekt domu do działki, warto także przyjrzeć się temu, co stoi obok. Bywa, że wybór nie należy tylko od inwestora. Miejscowy plan zagospodarowania (lub decyzja o warunkach zabudowy) zawierają często ścisłe wytyczne, do których trzeba się dostosować. Należy zapoznać się z takimi dokumentami. Może się bowiem okazać, że zamiast wymarzonej piętrowej willi, musimy postawić parterowy niski dom lub – że na dużej działce nie wystarczy miejsca na rozłożysty budynek, bo zabudowa może zająć tylko niewielką część powierzchni całej działki.

Poza tym ustawienie parterowego domu między wyższe budynki sprawi, że mieszkańcy będą wystawieni na sąsiedzkie spojrzenia we wnętrzach i na terenie posesji.

Integracja a intymność.

Użytkowanie parterowego domu będzie wygodniejsze gdyż wszystkie pomieszczenia znajdują się na jednym poziomie i nietrzeba przemieszczać się po schodach (co jest lepsze dla dzieci i osób starszych).

parterowy_czy_z_poddaszem_1W domach parterowych trudniej o skuteczne oddzielenia pomieszczeń wspólnych od prywatnych. Problemem też bywa doświetlenie centralnej części – oddalonej od ścian zewnętrznych. Kłopotliwe mogą też być długie korytarze i mocno rozbudowana komunikacja. Ponieważ wszystkie pomieszczenia trzeba zmieścić na jednym poziomie, często brakuje też miejsca na zaplecze magazynowe (brak schowków, które w naturalny sposób powstają w wyższych domach np. pod schodami.

Dom parterowy sprzyja integracji mieszkańców i jest wygodny dla dzieci, osób starszych i niepełnosprawnych. Unika się biegania po schodach, a ciągi komunikacyjne można ukształtować tak, by można było się po nich wygonie i bezpiecznie poruszać.

Dom piętrowy to większa niezależność. Umożliwia podział na strefy: wspólną i prywatną. Zwykle górna kondygnacja jest azylem dla tych mieszkańców, który cenią sobie prywatność, dolna – pełni funkcje integracyjne, a schody stanowią granicę między tymi strefami.

Dom z kilkoma kondygnacjami lepiej będzie służyć większej liczbie mieszkańców niż parterowy. Rozkład wnętrz, dopasowany do potrzeb rodziny, może obejmować zarówno pokoje sypialne na piętrze (przeznaczone dla zdrowych i energicznych domowników), jak sypialnie z zapleczem na poziomie parteru – przeznaczone np. dla rodziców i małego dziecka czy dla seniorów.

Zanim zatem przystąpimy do planowania i wybierzemy projekt domu – zróbmy listę najistotniejszych punktów, które posłużą nam do podjęcia decyzji – jaki dom będzie dla nas najbardziej odpowiedni.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *